Σε αυτή τη σελίδα

 

-Συμπτώματα

-Διάγνωση του καρκίνου του πνέυμονα

 

 

Τα συμπτώματα του καρκίνου του πνεύμονα

 

-Η παρουσία συνεχόμενου βήχα ή η αλλαγή των χαρακτηριστικών ενός βήχα που προϋπήρχε (στους καπνιστές για παράδειγμα)

-Μία λοίμωξη αναπνευστικού η οποία δεν βελτιώνεται παρά την αγωγή που χορηγείται

-Δυσκολία στην αναπνοή

-Αιμόφυρτα πτύελα

-Βράγχος φωνής (βραχνάδα)

-Θωρακικό άλγος κυρίως κατά τη βαθειά εισπνοή ή το βήχα

-Ανεξήγητη απώλεια όρεξης και/ή βάρους

-Δυσκολία στη κατάποση

-Αίσθημα κόπωσης

 

Εάν παρουσιάζεται κάποιο από αυτά τα συμπτώματα είναι σημαντικό να ελεγχθείτε από κάποιον ειδικό ογκολόγο-παθολόγο.

 

Είναι προφανές ότι συχνότερα η παρουσία αυτών των συμπτωμάτων οφείλεται σε άλλες καλοήθεις παθήσεις.

Σπανιότερα ο καρκίνος του πνεύμονα διαγιγνώσκεται, πριν παρουσιάσει οποιοδήποτε σύμπτωμα, με μία ακτινογραφία θώρακος ή μία αξονική θώρακος που γίνονται κατά τον έλεγχο για κάποιο άλλο πρόβλημα υγείας.  

 

Σύνδρομο Pancoast

Οφείλεται συνήθως σε όγκο της κορυφής του πνεύμονα, με επέκταση κατά συνέχεια ιστών στην είσοδο του θώρακα, ο οποίος μπορεί να διηθεί οστά (1η-2η πλευρά και σπονδυλικά σώματα), το κατώτερο βραχιόνιο πλέγμα, το αστεροειδές γάγγλιο και τη συμπαθητική άλυσο, καθώς και τα αγγεία της εισόδου του θώρακα (υποκλείδιο αρτηρία & φλέβα), με αποτέλεσμα να προκαλεί μια χαρακτηριστική κλινική εικόνα.

 

Σύνδρομο Pancoast – Χαρακτηριστική κλινική εικόνα 

Πρόκειται για σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από ένα ή περισσότερα από τα κάτωθι:

 

1) έντονο πόνο στην περιοχή του ώμου και ανάμεσα στην ωμοπλάτη και τη σπονδυλική στήλη, στο πρόσθιο θωρακικό τοίχωμα, στη μασχάλη. Ο πόνος επεκτείνεται αργότερα στην έσω επιφάνεια του πήχεως και του βραχίονα στο σύστοιχο άνω άκρο 

 

2) Σύνδρομο Claude-Bernard-Horner (πτώση άνω βλεφάρου, μύση – ανισοκορία, ανιδρωσία του σύστοιχου ημιμορίου του προσώπου & άνω άκρου και ενόφθαλμο) → 20% 

 

 

 

3) Αδυναμία και μυατροφίες μυών του άνω άκρου στην περιοχή διανομής του ωλενίου νεύρου 4) Διήθηση της υποκλειδίου φλέβας με οίδημα του άνω άκρου

 

 

Πώς διαγιγνώσκεται ο καρκίνος του πνεύμονα

 

Οι περισσότεροι άνθρωποι αρχίζουν βλέποντας έναν παθολόγο ή πνευμονολόγο όταν αναπτύσσουν συμπτώματα. Ο γιατρός σας θα σας εξετάσει και θα μεριμνήσει για τη σωστή διαγνωστική προσέγγιση. Σε περίπτωση ύπαρξης ύποπτων για κακοήθεια ευρημάτων πρέπει να  ζητήσετε τη βοήθεια ενός  ογκολόγου παθολόγου προς αποφυγή καθηστερημένων ή λανθασμένων διαγνώσεων. 

Η διάγνωση του καρκίνου του πνεύμονα πρέπει να γίνεται ταχύτατα και να ξεκινά το συντομότερο δυνατό η βέλτιστη θεραπευτική προσέγγιση.

 

Ποιοί πρέπει να ελεγχθούν επειγόντως για καρκίνο του πνεύμονα;

 

Θα πρέπει να δείτε έναν ογκολόγο-παθολόγο εάν:

• είστε πάνω από 40 ετών, καπνίζετε, ή το έχει κάνει στο παρελθόν, και έχετε παρουσιάσει αιμόφυρτα πτύελα πάνω από μία φορά.

• παρουσιάζετε πνευμονία της οποίας τα ακτινολογικά ευρήματα δεν βελτιώνονται

• έχετε οποιοδήποτε από τα ακόλουθα συμπτώματα για περισσότερο από τρεις εβδομάδες: πόνος στο στήθος, δυσκολία στην αναπνοή, απώλεια βάρους, βραχνάδα, η διεύρυνση των άκρων των δακτύλων (πληκτροδακτυλία), διόγκωση των λεμφαδένων στην περιοχή του λαιμού ή βήχα.

 

Οι εξετάσεις για τον καρκίνο του πνεύμονα

 

Ιστορικό και φυσική εξέταση

Η λήψη ιστορικού για παλαιότερα νοσήματα και θεραπείες, επάγγελμα και χώροι εργασίας, κάπνισμα, τρόπος ζωής κ.ά. και η φυσική εξέταση για εξακρίβωση της γενικής κατάστασης της υγείας σας είναι σημαντικά για τη διάγνωση του καρκίνου του πνεύμονα.

 

Εξετάσεις αίματος

Οι εξετάσεις αίματος θα περιλαμβάνουν γενική αίματος, δείκτες της νεφρικής και ηπατικής λειτουργίας και καρκινικούς δείκτες.

 

 

Ακτινογραφία θώρακος 

 

Η πρώτη ακτινογραφία πραγματοποιείθηκε το 1895 από τον Γερμανό φυσικό Βίλχελμ Ρέντγκεν. Χρησιμοποιεί χαμηλής δόσης ακτινοβολία για τη λήψη μιας εικόνας από το εσωτερικό του θώρακα. Είναι ανώδυνη και δεν χρειάζεται προετοιμασία. Η εξέταση πραγματοποιείται από ένα βοηθό ακτινολόγου, συνήθως με ένα ραντεβού στα εξωτερικά ιατρεία του νοσοκομείου. Οι γυναίκες πρέπει να ενημερώνουν πάντα τον ακτινολόγο αν υπάρχει πιθανότητα να είναι έγκυες.

 

 

 

 

 

Αξονική τομογραφία (CT)

Η υπολογιστική ή αξονική τομογραφία αποτελεί μια μη επεμβατική μέθοδο απεικόνισης των εσωτερικών οργάνων του σώματος. Η «καρδιά» του συστήματος αποτελείται από μια ειδική διάταξη σε σχήμα «δακτυλιδιού» όπου βρίσκεται η λυχνία παραγωγής ακτίνων Χ, ενώ αντιδιαμετρικά βρίσκονται τοποθετημένοι οι ανιχνευτές. Οι τελευταίοι, μετρούν την ποσότητα των ακτίνων Χ που διαπερνούν το σώμα, συλλέγοντας τεράστιο όγκο δεδομένων, που έπειτα τον μετατρέπουν σε εικόνα. Στη συνέχεια, την αλληλουχία των εικόνων που αποτελούν πια τη συνολική μας εξέταση, μπορούμε να την εκτυπώσουμε σε ειδικό φιλμ ή να την μελετήσουμε σε οποιαδήποτε οθόνη υπολογιστή. 

Στις περισσότερες εξετάσεις αξονικής τομογραφίας δεν απαιτείται καμία προετοιμασία, παρά μόνο σε εξετάσεις κοιλίας, όπου ο εξεταζόμενος καλείται να είναι νηστικός για 3 ώρες περίπου πριν την εξέταση. Στις περιπτώσεις που θα πρέπει να αποκαλύψουμε την αιματική ροή σε μια αλλοίωση (οι καρκίνοι έχουν πλούσια αιματική ροή), ή να διαφοροδιαγνώσουμε διάφορεςαλλοιώσεις χορηγούμε σκιαγραφικό υλικό ενδοφλεβίως. Επίσης χορηγούμε σκιαγραφικό από του στόματος όταν θέλουμε να κάνουμε εξέταση κοιλίας για να απεικονισθούν και να διαχωριστούν ικανοποιητικά οι εντερικές έλικες.

Η δόση ακτινοβολίας της Α.Τ. είναι μεγαλύτερη από τις απλές ακτινογραφίες. Η εξέταση δεν είναι χρονοβόρος και ειδικά με τα καινούργια μηχανήματα έχει περιορισθεί αρκετά π.χ. η εξέταση άνω και κάτω κοιλίας διαρκεί περίπου 10 λεπτά. Χρονοβόρος είναι όταν γίνονται 2 ή 3 εξετάσεις μαζί, όταν επαναλαμβάνεται η εξέταση με σκιαγραφικό υλικό ενδοφλεβίως ή όταν γίνονται επεμβατικές εξετάσεις δηλαδή βιοψία ή παροχέτευση υγρού.

 

 

 

Κυτταρολογική εξέταση πτυέλων

Σε αυτή τη εξέταση, τα δείγματα των πτυέλων εξετάζονται στο μικροσκόπιο, από έναν κυτταρολόγο, διερευνόντας την πιθανή ύπαρξη καρκινικών κυττάρων.

Οι εκκρίσεις των αεραγωγών μπορούν να απομακρυνθούν από τους πνεύμονες με το βήχα και τα πτύελα.

Τα πτύελα συλλέγονται και μπορούν να εξετασθούν στο μικροσκόπιο ώστε να δούμε αν περιέχουν καρκινικά κύτταρα. Δεν είναι μια ιδιαίτερα ευαίσθητη εξέταση, έτσι ώστε ακόμα και αν δεν ανακαλύπτονται τα καρκινικά κύτταρα δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει καρκίνος. Δεν χρησιμοποιείται μόνη της ως τρόπος διάγνωσης του καρκίνου του πνεύμονα.

Συχνά δύο ή τρία ξεχωριστά δείγματα πρέπει να ληφθούν σε διαφορετικούς χρόνους ώστε να αυξηθεί η πιθανότητα σωστής διάγνωσης.

 

 

Βιοψία δια λεπτής βελόνης (FNA)

 

Με αυτή την εξέταση γίνεται η αφαίρεση καρκινικού ιστού ή υγρού από τους πνεύμονες χρησιμοποιώντας μια λεπτή βελόνα με την καθοδήγηση αξονικής τομογραφίας, υπερηχογραφήματος ή άλλων απεικονιστικών εξετάσεων που χρησιμοποιούνται προκειμένου να εντοπιστεί ο μη φυσιολογικός ιστός. Μια βελόνα βιοψίας εισάγεται στο παθολογικό ιστό ή υγρό, αφαιρείται ένα δείγμα και αποστέλλεται στο εργαστήριο όπου ένας κυτταρολόγος το εξετάζει κάτω από ένα μικροσκόπιο για να εξακριβώσει την ύπαρξη καρκινικών κυττάρων. Μια σπάνια αλλά σοβαρή επιπλοκή αυτής της εξέτασης είναι ο πνευμοθώρακας που παρουσιάζεται με οξεία δύσπνοια και είναι μια επείγουσα ιατρική κατάσταση αντιμετωπίσιμη από ένα θωρακοχειρουργό. Λίγες ώρες επομένως μετά τη βιοψία πρέπει να γίνει ακτινογραφία θώρακος για να αποκλειστεί αυτή η επιπλοκή.

 

 

 

Βρογχοσκόπηση

Κατά τη διάρκεια μιας βρογχοσκόπησης, ένας πνευμονολόγος ειδικά εκπαιδευμένος εξετάζει το εσωτερικό των αεραγωγών του πνεύμονα και λαμβάνει δείγματα (βιοψίες) από  πιθανά ευρήματα. Χρησιμοποιείται ένας λεπτός, εύκαμπτος σωλήνας που ονομάζεται βρογχοσκόπιο και η εξέταση πραγματοποιείται με τοπική αναισθησία. 

Πριν από την βρογχοσκόπηση, θα σας ζητηθεί να μην φάτε ή πιείτε τίποτα για μερικές ώρες. Λίγο πριν από τη εξέταση μπορεί να σας δοθεί ένα ήπιο ηρεμιστικό που θα σας βοηθήσει να χαλαρώσετε. Θα σας δοθεί επίσης και άλλο ένα φάρμακο το οποίο μειώνει την παραγωγή υγρών στο στόμα και το λαιμό. Αυτό το φάρμακο μπορεί να κάνει το στόμα σας ξηρό.

Ένα τοπικό αναισθητικό τοποθετείται στο πίσω μέρος του λαιμού σας, ώστε η είσοδος του βρογχοσκοπίου να είναι όσο το δυνατόν λιγότερο επώδυνη. Χρησιμοποιώντας το βρογχοσκόπιο μπορούμε να πάρουμε φωτογραφίες και βιοψίες από τις βλάβες που ανακαλύπτονται. 

Η εξέταση μπορεί να είναι δύσκολη για εσάς, αλλά διαρκεί μόνο λίγα λεπτά και είναι απολύτως απαραίτητη. Δεν θα πρέπει να φάτε ή να πιείτε για τουλάχιστον μία ώρα μετά, γιατί ο λαιμός σας θα είναι μουδιασμένος και υπάρχει ο κίνδυνος τα τρόφιμα και τα ροφήματα να περάσουν στην τραχεία σας όταν καταπίνετε.

Θα είστε σε θέση να πάτε στο σπίτι όταν η επίδραση της αναισθησίας θα αρχίσει να υποχωρεί. Δεν πρέπει να οδηγήσετε για 24 ώρες μετά τη εξέταση, γιατί μπορεί να αισθάνεστε υπνηλία, και έτσι θα πρέπει να μεριμνήσει κάποιος για τη μεταφορά σας από το νοσοκομείο. Μπορεί να έχετε πόνο στο λαιμό για μια-δυο ημέρες μετά από τη βρογχοσκόπηση σας, αλλά αυτό θα υποχωρήσει σύντομα.

 

 

 

Μεσοθωρακοσκόπηση

Η μεσοθωρακοσκόπηση, είναι μια χειρουργική διαδικασία που χρησιμοποιείται για να εξεταστεί η περιοχή του σώματος που ονομάζεται μεσοθωράκιο. Το μεσοθωράκιο βρίσκεται ανάμεσα στους δύο πνεύμονες και περιέχει την καρδιά, τον θύμο, τον οισοφάγο, την τραχεία (αεραγωγός), καθώς και διάφορα μεγάλα αγγεία και νεύρα αλλά και λεμφαδένες.

Η μεσοθωρακοσκόπηση είναι ένα είδος χειρουργικής επέμβασης , κατά την οποία εισάγεται στο σώμα του εξεταζόμενου διά μέσου μιας μικρής τομής που γίνεται στο επάνω μέρος του θώρακα, ένα ειδικό λεπτό, σωληνοειδές εργαλείο που λέγεται μεσοθωρακοσκόπιο και το οποίο διαθέτει στο άκρο του ενσωματωμένη κάμερα. Η κάμερα μεταδίδει εικόνες σε μια οθόνη, επιτρέποντας έτσι στον χειρουργό να εξετάσει το εσωτερικό του. Η μεσοθωρακοσκόπηση χρησιμοποιείται συχνά για να ληφθούν βιοψίες (μικρά δείγματα του ιστού) από τους πνεύμονες και τους λεμφαδένες του μεσοθωρακίου και στη συνέχεια να εξεταστούν στο εργαστήριο.

Η εξέταση γίνεται πάντοτε υπό γενική αναισθησία γι’ αυτό θα πρέπει να εισαχθείτε στο νοσοκομείο/κλινική.

 

 

Θωρακοσκόπηση

Με την μέθοδο αυτή ελέγχεται η θωρακική κοιλότητα με τη βοήθεια του θωρακοσκοπίου, ενός λεπτού σωλήνα με φως, που μπαίνει από μία λεπτή τομή που γίνεται ανάμεσα σε δύο πλευρά.

Η θωρακοσκόπηση πλέον θεωρείται το gold standard για τη διερεύνηση αδιάγνωστων με τις συνήθεις μεθόδους πλευρίτιδων, αλλά μπορεί κατά περίπτωση να προσφέρει και στη θεραπεία τους.

Πλευρίτιδα είναι η παθολογική κατάσταση στην οποία παρουσιάζεται υγρό στον πνεύμονα, ή, ακριβέστερα, μεταξύ των δύο πετάλων του υπεζωκότα (υμένας που καλύπτει εξωτερικά τον πνεύμονα). Συνήθως έχει προηγηθεί παρακέντηση, βιοχημική και κυτταρολογική εξέταση του πλευριτικού υγρού, χωρίς να επιτευχθεί διάγνωση. Στις περιπτώσεις αυτές προχωρούμε σε θωρακοσκόπηση.

Η θωρακοσκόπηση πραγματοποιείται με τον ασθενή σε μέθη και τοπική αναισθησία, χωρίς να απαιτείται διασωλήνωση και γενική νάρκωση. Η διάρκεια της επέμβασης είναι συνήθως 30 ως 45 λεπτά της ώρας και ο ασθενής εξέρχεται από το νοσοκομείο 2 ως 4 ημέρες μετά, ανάλογα με τη περίπτωση.
Η μέθοδος είναι εξαιρετικά ασφαλής, με πολύ χαμηλό ποσοστό επιπλοκών (< 1%) και προσφέρει διάγνωση σε ποσοστό άνω του 90%.

 

Η μεσοθωρακοσκόπηση και η θωρακοσκόπηση είναι χειρουργικές μέθοδοι που βοηθούν στη διάγνωση του καρκίνου και στον καθορισμό της έκτασης της νόσου στον θώρακα, όταν οι άλλες πιο ανώδυνες μέθοδοι αποτύχουν. Χρειάζεται ο ασθενής να οδηγηθεί σε οργανωμένο χειρουργείο και να λάβει γενική αναισθησία. Δεν θεωρούνται όμως «μείζονες» επεμβάσεις.

 

 

Ενδοβρογχικό υπερηχογράφημα (EBUS) 

 

Το ενδοβρογχικό υπερηχογράφημα το οποίο συνδυάζει τη βρογχοσκόπηση και το υπερηχογράφημα είναι ένα σχετικά νέο διαγνωστικό εργαλείο , το οποίο διαμέσου του βρογχοσκοπίου καθιστά δυνατή την απεικόνιση λεμφαδένων, μαζών και αγγείων του μεσοθωρακίου καθώς και τη θέση τους σε σχέση τους με το τοίχωμα των αεραγωγών.

Ο ιατρός σας μπορεί να περάσει, επίσης, μια λεπτή λαβίδα κατά μήκος του βρογχοσκοπίου και να ληφθούν δείγματα βιοψίας από τον πνεύμονα ή τους κοντινούς λεμφαδένες. Η διαδικασία αυτή ονομάζεται διαβρογχική αναρρόφηση δια βελόνης (ΤΒΝΑ) .

Είναι μια διαδικασία δυσάρεστη, αλλά όχι επώδυνη. Εάν παρουσιάσετε πόνο κατά τη διάρκεια ή μετά τη διαδικασία ενημερώσετε το ιατρό σας, καθώς μπορεί να σας χορήγηση παυσίπονα. 

Μπορεί να πραγματοποιηθεί υπό μέθη.

Η εξέταση διαρκεί λιγότερο από μία ώρα και συνήθως μπορείτε να πάτε σπίτι την ίδια ημέρα.

 

 

PET-CT scan

Η τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (ΡΕΤ) με φθοριωμένη-δεοξυγλυκόζη (18F FDG), βασίζεται στον αυξημένο μεταβολισμό της γλυκόζης στα καρκινικά κύτταρα σε σχέση με τα υγιή. Ο συνδυασμός αυτής της τεχνικής με την αξονική τομογραφία μας δίνει μια από τις νεότερες και αποτελεσματικότερες απεικονιστικές εξετάσεις στη διερεύνηση του καρκίνου.  

Συνήθως πραγματοποιείται πριν από τη βρογχοσκόπηση και τη βιοψία. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί προκειμένου να εξετάσουμε μια υπολειπόμενη βλάβη μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας ώστε να εξακριβωθεί εάν πρόκειται για ουλώδη ιστό ή αν εξακολουθούν να υπάρχουν καρκινικά κύτταρα καθώς εξετάζει τη λειτουργικότητα μιας μάζας.

Δεν μπορείτε να φάτε για έξι ώρες πριν από την εξέταση, αν και ενδέχεται να μπορείτε να πιείτε.  Η δόση ακτινοβολίας που χρησιμοποιείται είναι πολύ μικρή.  Συνήθως χρειάζονται 30-90 λεπτά. Θα είστε σε θέση να πάτε στο σπίτι μετά την εξέταση. 

Το PET-CT δεν είναι διαθέσιμο σε κάθε νοσοκομείο και στην Αθήνα υπάρχουν μόλις 3.

 

 

 

 Σπινθηρογράφημα οστών:

 

Η εξέταση αυτή μας βοηθά στη διάγνωση των οστικών μεταστάσεων. Αρχικά, γίνεται η χορήγηση ραδιοφαρμάκου στον εξεταζόμενο (Τεχνήτιο). Το ραδιοφάρμακο συγκεντρώνεται στα οστά μετά από 3 ώρες και στη συνέχεια, με τη βοήθεια μιας ειδικής κάμερας (γ-κάμερα) ανιχνεύεται η κατανομή του ραδιοφαρμάκου στα οστά και οι πληροφορίες καταγράφονται και επεξεργάζονται από ηλεκτρονικό υπολογιστή. Στις εικόνες που λαμβάνονται φαίνεται συνήθως όλος ο σκελετός και ορισμένες φορές μπορεί να εξεταστεί με λεπτομέρεια ένα συγκεκριμένο σημείο του.

 Αποτελεί μια ανώδυνη και ασφαλή εξέταση αφού οι ποσότητες ραδιοφαρμάκου που χρησιμοποιούνται είναι τόσες ώστε να επιτευχθεί η μικρότερη έκθεση του εξεταζομένου στην ακτινοβολία.

Θα πρέπει να αποφεύγεται η άμεση επαφή με έγκυες γυναίκες και μικρά παιδιά για διάστημα τουλάχιστον 48 ωρών και θα πρέπει να διατηρείται μια απόσταση τουλάχιστον 2 μέτρων από τους υπόλοιπους. Για το ίδιο χρονικό διάστημα θα πρέπει να αποφεύγονται ο ύπνος στο ίδιο κρεβάτι με άλλο άτομο και η σεξουαλική επαφή.

Συστήνεται η συχνή λήψη υγρών, καθώς επιτυγχάνει την ταχύτερη αποβολή του Τεχνήτιου από τον οργανισμό.