Ο καρκίνος είναι ένα έντονα καταβολικό νόσημα (καταστρέφει τους υγιείς ιστούς και καταναλώνει τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζονται τα υγιή κύτταρα για να επιβιώσουν). Εάν σε αυτό προσθέσουμε τις αρνητικές επιδράσεις στο σώμα μας όλων των τύπων θεραπειας που εφαρμόζουμε στην αντιμετώπιση του καρκίνου αλλά και την ψυχική «φθορά» των ανθρώπων που πάσχουν από καρκίνο καταλαβαίνουμε ότι ο άνθρωπος που βρίσκεται αντιμέτωπος με αυτό το νόσημα μπορεί να έχει σημαντικούς περιορισμούς στην καθημερινότητά του και στην ικανότητα να ανταπεξέλθει στις συνήθεις ανάγκες του.
Το σύνολο της επίδρασης της νόσου και των θεραπειών στη ποιότητα της ζωής και την ικανότητα του ανθρώπου να ανταπεξέλθει στις συνήθεις ανάγκες του αναφέρεται ως κατάσταση ικανότητας.
Σε γενικές γραμμές, η σχετιζόμενη με την υγεία ποιότητα ζωής – κατάσταση ικανότητας, συνιστά την υποκειμενική αντίληψη του ασθενούς σχετικά με την καθημερινότητα και τα συμπτώματα που παρουσιάζει, είτε αυτά προέρχονται από τη νόσο είτε από τη θεραπεία αυτής.
Είναι μια παράμετρος που ο ογκολόγος λαμβάνει πάντα υπόψη του προκειμένου να επιλέξει τη καλύτερη θεραπευτική προσέγγιση για το συγκεκριμένο ασθενή
Συνήθως η κατάσταση ικανότητας ενός ασθενούς αξιολογείται βάσει της κλίμακας Karnofsky ή της κλίμακας ECOG/WHO:
Η κλίμακα Karnofsky
Στη κλίμακα Karnofsky ο ασθενής αξιολογείται με βαθμολογία από το 0 έως το 100.
Ικανός να επιτελεί φυσιολογική δραστηριότητα και να εργάζεται. Δεν χρήζει ιδιαίτερης φροντίδας
- 100 Φυσιολογικός χωρίς ενοχλήματα. Χωρίς εμφανή σημεία νόσου
- 90 Ικανός να επιτελεί φυσιολογική δραστηριότητα. Ήπια συμπτωματολογία και σημειολογία νόσου
- 80 Φυσιολογική δραστηριότητα με προσπάθεια. Περισσότερη σημειολογία και συμπτωματολογία νόσου
Ανίκανος προς εργασία. Ικανός να ζει στο σπίτι και να φροντίζει για τις περισσότερες από τις προσωπικές του ανάγκες. Ποικίλος βαθμός απαιτούμενης βοήθειας
- 70 Φροντίζει τον εαυτό του. Ανίκανος να επιτελεί φυσιολογική δραστηριότητα ή να εργάζεται ενεργά
- 60 Χρειάζεται περιστασιακή βοήθεια αλλά είναι ικανός να φροντίζει για τις περισσότερες προσωπικές του ανάγκες
- 50 Χρειάζεται σημαντική βοήθεια και συχνή ιατρική φροντίδα
Ανίκανος να φροντίζει τον εαυτό του. Χρειάζεται ισοδύναμο ιδρυματικής ή νοσοκομειακής φροντίδας. Ενδεχομένως η νόσος προοδεύει με ταχείς ρυθμούς
- 40 Αναπηρία. Χρειάζεται ειδική φροντίδα και βοήθεια
- 30 Σημαντική αναπηρία. Ενδείκνυται νοσοκομειακή περίθαλψη παρότι δεν απειλείται άμεσα η ζωή του
- 20 Σοβαρά ασθενής. Απαραίτητη η νοσοκομειακή περίθαλψη. Απαραίτητη η ενεργός υποστηρικτική αγωγή
- 10 Βαριά άρρωστος. Απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις ταχέως εξελισσόμενες
- 0 Θάνατος
https://www.mdcalc.com/calc/3168/karnofsky-performance-status-scale#next-steps
Η κλίμακα ECOG/WHO
Στη κλίμακα ECOG/WHO ο ασθενής αξιολογείται με βαθμολογία από το 0 έως το 5.
- 0 Πλήρως ενεργός, ικανός να επιτελεί τις συνήθεις δραστηριότητες χωρίς περιορισμούς.
- 1 Περιορισμένος σε φυσικές δραστηριότητες που απαιτούν προσπάθεια, αλλά περιπατητικός και ικανός να επιτελεί ελαφρά εργασία
- 2 Περιπατητικός και ικανός προς αυτοεξυπηρέτηση, αλλά ανίκανος να επιτελεί εργασία. Περισσότερο από 50% της ημέρας εκτός κρεβατιού
- 3 Ικανός προς μερική μόνο αυτοεξυπηρέτηση. Περιορισμένος στο κρεβάτι ή την καρέκλα για περισσότερο από 50% της ημέρας
- 4 Πλήρως ανενεργός. Ανίκανος προς αυτοεξυπηρέτηση. Πλήρως κατάκοιτος
- 5 Θάνατος
https://www.mdcalc.com/calc/3170/eastern-cooperative-oncology-group-ecog-performance-status
